ترجمه فن سوم در علم بديع [ تعريف علم بديع ] مصنّف گويد : بديع عبارتست از علمى كه بواسطه‌اش وجوه تحسين كلام دانسته مىشود البتّه پس از رعايت مطابقه و رعايت وضوح دلالت . وجوه تحسين كلام بر دو نوع است : معنوى و لفظى . شارح گويد : علم بديع عبارتست از علمى كه بواسطه‌اش وجوه و طرقى كه سخن را با آنها مىتوان نيكو و زيبا آورد دانسته مىشود البتّه دانستن اين طرق و نيكو آوردن كلام بعد از رعايت كردن دو امر مىباشد : الف : مطابقت كلام با مقتضاى حال . ب : واضح الدلاله بودن كلام به اين نحو كه از تعقيد معنوى خالى باشد . البتّه مقصود از [ يعرف به وجوه الخ ] اينستكه بواسطه اين علم معانى وجوه و طرق تصوّر شده و تعداد و تفاصيل آنها بقدرى كه در طاقت است دانسته مىشود . و مقصود از [ وجوه ] در متن مصنّف همان معنائى است كه قبلا در ذيل كلام مصنّف كه گفت : و تتبعها وجوه اخر تورث الكلام حسنا و قبولا . گذشت و گفتيم منظور وجوه و طرقى استكه كلام را حسن بخشيده .